16/4/2 - 14:06
شماره مطلب : 2901
متن کامل

ايران خواستار گشايش بدون قرباني کردن مباني انقلاب است

با اینکه هم رئیس جمهور و هم رهبر معظم انقلاب این را می دانندکه زمان همکاری با غرب درباره مسائل اقتصادی فرا رسیده است، رویکردهایشان با یکدیگر تا حد زیادی متفاوت است.

پایگاه اینترنتی استراتفور[1]

12 فروردین 1395 (31 مارس 2016).

 

حسن روحانی، رئیس جمهور ایران در دقیقه نود، سفر کاری دو روزه خود را به اتریش که قرار بود روز چهارشنبه آغاز شود، لغو کرد. لغو این سفر موجب تعجب ناظران در ایران و اتریش شد. هدف از سفر روحانی، کمک به امضای قراردادهای اقتصادی بین ایران و اتریش بود. امضای چنین قراردادهایی، بخشی از تلاش ها برای تقویت روابط اقتصادی ایران با اروپا، و جذب سرمایه گذاری خارجی محسوب می شود که اقتصاد ایران پس از تحریم ها به آن نیاز دارد. روحانی در نخستین سفر خود به اروپا به عنوان رئیس جمهور ایران که در ماه فوریه انجام شد، قراردادهای سرمایه گذاری بسیار مهمی با ایتالیا و فرانسه امضا کرد؛ قراردادهایی که بسیار مهم تر از قراردادهایی است که ممکن است وی با اتریش امضا کند.

دولت روحانی اعلام کرد برنامه ریزی خواهد شد تا این سفر در «زمان مناسب تری» انجام شود. دولت روحانی نگرانی های امنیتی را علت لغو ناگهانی این سفر اعلام کرد. اعتراضات برنامه ریزی شده مخالفان ایرانی در وین نیز شاید در تصمیم روحانی برای لغو سفرش به اتریش تاثیر داشته است. با وجود درخواست های دولت ایران از اتریش برای جلوگیری از برگزاری این تظاهرات، مقامات این کشور این درخواست را رد کردند. اما هر دلیلی هم که دولت برای لغو این سفر ارائه کند، عناصر اصلی در ایران - به ویژه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران - با گشایش کامل تر و سریع تر ایران در برابر تجارت و سرمایه گذاری بین المللی مخالفند.

هم اکنون که توافقنامه هسته ای ایران و غرب امضا و اجرا شده است، سیاستمداران ایرانی همگی، دغدغه های اقتصادی خود را در راس دستور کار سال آینده شان قرار داده اند. با توجه به بحث برانگیز بودن توافقنامه هسته ای ایران به عنوان موضوعی سیاسی، دامنه اصلاحات اقتصادی و اجتماعی در دوره پس از این توافق، شاید موجب دودستگی و جناح بندی های بیشتر در این خصوص شود. روحانی و متحدانش خط مشی خود را بر مبنای شتاب بخشیدن به اقتصاد با میزان بالای سرمایه گذاری در بخش های اصلی صنعتی، و در عین حال محدود کردن برنامه های اجتماعی، و خصوصی سازی شمار معدودی از صنایع استوار کرده اند. از جمله شرکت های نفت غربی که قصد سرمایه گذاری در ایران را دارند، شرکت او ام وی اتریش، در زمره شرکت هایی است که بیش از همه مشتاق به این سرمایه گذاری بوده اند. همچنین پیش بینی می شود سفر روحانی به اتریش، با امضای قراردادهایی به ارزش یک تا دو میلیارد دلار همراه باشد.

اما خط مشی اقتصادی روحانی با منافع گروههای اصلی در تضاد است که در دولت محمود احمدی نژاد، رئیس جمهور سابق ایران سود زیادی کسب کردند. ایران در آن دوره، دروازه های خود را به روی بخش عمده سرمایه گذاری خارجی بست، و به خاطر تحریم های شدید غرب به عنوان یک دولت رفاه عمل کرد. [دولت رفاه، دولتی است که در آن تأمین و بهبود رفاه عمومی وظیفه قانونی نهادهای قدرت است.] آیت الله علی خامنه ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی ایران تلاش کرده است تضاد بین اهداف اقتصادی لیبرال تر روحانی و منافع بازیگران قدرتمندی همچون سپاه را کاهش دهد؛ بازیگران قدرتمندی که می خواهند همزمان با گشایش دوباره اقتصادی ایران به سوی سرمایه گذاران خارجی، از نفوذ سیاسی که در چارچوب نظامی بسته به دست آورده بودند، حفاظت کنند. آیت الله خامنه ای بیستم مارس در سخنرانی به مناسب آغاز سال نو ایرانی، سال جدید را سال «اقتصاد مقاومتی» نامگذاری کرد و رئوس کلی سیاست های مورد پسند خود را ارائه کرد.

وی بر تقویت صنایع داخلی و تضمین مشارکت پیمانکاران ایرانی در همه طرح های سرمایه گذاری تاکید کرد. روحانی تلاش کرده است ثابت کند طرح اقتصادی وی با اهداف رهبر معظم انقلاب برای کشور سازگار است؛ سخنگوی وی به تازگی بر تلاش رئیس جمهور در راستای اقتصاد مقاومتی تاکید کرد.

احتمالاً به زودی تاریخ جدیدی برای سفر روحانی به اتریش تعیین خواهد شد، و روند اصلاحات اقتصادی وی پیش خواهد رفت. برای مثال، قراردادهای نفتی جدیدی که در سال 2014 متوقف شد، چندان تغییر نکرده است. در عین حال، پیشبرد اصلاحات اجتماعی که روحانی وعده داده است- از جمله اصلاحات اقتصادی بیشتر مربوط به شرایط اجتماعی همچون اصلاحات در نظام پرداخت یارانه- آسان نخواهد بود. زیرا با اینکه هم رئیس جمهور و هم رهبر معظم انقلاب این را می دانندکه زمان همکاری با غرب درباره مسائل اقتصادی فرا رسیده است، رویکردهایشان با یکدیگر تا حد زیادی متفاوت است.

به هر حال، آیت الله خامنه ای با توجه به نقش خود در نظام سیاسی ایران،‌ مسئولیت دفاع از اظهارات ضدغربی را دارد که نظام جمهوری اسلامی ایران بر اساس آن بنا شده است. از این لحاظ، وی مانند روز چهارشنبه، اغلب دیگر مقامات قدرتمند ایران را به چالش می کشد. علی اکبر هاشمی رفسنجانی،‌ رئیس جمهور پیشین ایران و متحد روحانی هفته پیش در صفحه توییتر نوشت دنیای آینده، دنیای مذاکره است ، نه موشک. آیت الله خامنه ای روز چهارشنبه در پاسخ به سخنان وی گفت دنیای امروز هم دنیای «موشک است، هم مذاکره.» این مناقشه لفظی موجب بروز بحث در ایران بر سر آزمایش موشک های بالستیک و تاثیر آن بر سرمایه گذاری خارجی شد. اما در مقیاس گسترده تر، درست مانند لغو سفر روحانی به اتریش، مناقشه آیت الله خامنه ای و هاشمی رفسنجانی، مؤید تلاش دیرینه ایران برای گشایش بدون قربانی کردن مبنای انقلابی خود است.

 

 


[1] https://www.stratfor.com/geopolitical-diary/irans-guard-stays-face-reform

 

http://sildenafilcitrategen.com/ http://vardenafilonline.org/